*Avrupa Birliği, artan maliyetler ve jeopolitik krizlerin ardından gübre arz güvenliğini sağlamak amacıyla yerli üretimi ve çiftçileri destekleyecek kapsamlı bir plan hazırladı
Avrupa Birliği Komisyonu, gübre tedarikini güvence altına almak ve gıda üretimindeki kırılganlığı azaltmak amacıyla hazırlanan “Gübre Eylem Planı”nı kamuoyuna açıkladı.
Plan kapsamında, yüksek gübre maliyetlerinden etkilenen çiftçilere mevcut ortak tarım politikası araçları üzerinden hedefli destek sağlanacak. Yaz aylarından önce açıklanması beklenen mali paketle birlikte üreticilere yeni sezon öncesinde likidite desteği verilmesi öngörülüyor.
Komisyon ayrıca, üye ülkelerin tarım desteklerini daha etkin kullanabilmesi için yeni bir yasal düzenleme hazırlayacak. Düzenlemede, avans ödemelerinde esneklik, nakit akışını destekleyecek finansman mekanizmaları ve biyolojik bazlı gübre kullanımını teşvik eden uygulamalar yer alacak.
YERLİ ÜRETİM VE ALTERNATİF GÜBRELER DESTEKLENECEK
AB, gübre sektöründe sanayi kaybını önlemek ve dışa bağımlılığı azaltmak amacıyla Avrupa içindeki üretimi güçlendirmeyi hedefliyor.
Bu kapsamda organik ve biyolojik bazlı gübrelerin kullanımının yaygınlaştırılması, geleneksel mineral gübrelere alternatif ürünlerin desteklenmesi ve sürdürülebilir Avrupa menşeli gübrelere yönelik resmi süreçlerin kolaylaştırılması planlanıyor.
ORTAKLIK PLATFORMU KURULACAK
Gübre piyasasında şeffaflığı artırmak amacıyla “AB Gübre Değer Zinciri Ortaklığı” adıyla yeni bir platform oluşturulacak.
Platform; gübre üreticileri, çiftçiler ve üye ülkelerin temsilcilerini bir araya getirerek arz güvenliği ve uygun maliyetli gıda üretimi konusunda ortak çözümler geliştirmeyi hedefleyecek.
AB Komisyonu ayrıca piyasaya ilişkin veri akışını güçlendirecek, erken uyarı mekanizmaları geliştirecek ve gerekli görülmesi halinde ortak alım veya stratejik stok oluşturma seçeneklerini değerlendirecek.
JEOPOLİTİK KRİZLER MALİYETLERİ ARTIRDI
AB’nin bu adımı atmasında son yıllarda yaşanan jeopolitik krizler etkili oldu. Özellikle Orta Doğu’daki savaş, enerji fiyatlarındaki yükseliş ve Rusya ile Belarus’tan yapılan gübre ithalatına getirilen kısıtlamalar Avrupa’daki gübre maliyetlerini ciddi şekilde artırdı.
Birlik, azotlu gübre ihtiyacının yaklaşık yüzde 30’unu, fosfat bazlı gübre ihtiyacının ise yaklaşık yüzde 70’ini ithalat yoluyla karşılıyor. Bu durum, kriz dönemlerinde Avrupa’nın dış şoklara karşı kırılganlığını artırıyor.