*Avrupa Birliği Komisyonu, internet alışverişlerinde tüketicileri yanıltan satış yöntemlerini yasaklamayı ve kuralları ihlal eden şirketlere dünya genelindeki yıllık cirolarının yüzde 6’sına kadar para cezası uygulamayı öngören yeni düzenleme teklifini açıkladı. Düzenleme, Romanya dahil 27 AB ülkesindeki tüketicileri ve dijital ticaret yapan şirketleri ilgilendiriyor
BRÜKSEL – Avrupa Birliği (AB) Komisyonu, dijital ortamda tüketici haklarını güçlendirmek amacıyla hazırladığı Dijital Adalet Yasası ve Tüketicinin Korunması İşbirliği Tüzüğü’nün güncellenmesine ilişkin tekliflerini 11 Kasım’da kamuoyuna duyurdu.
Anadolu Ajansının haberine göre, yeni düzenlemelerle internet üzerinden alışveriş yapan tüketicilerin fiziksel mağazalardaki müşterilerle aynı düzeyde korunması hedefleniyor.
Teklifin yasalaşması halinde Romanya’da faaliyet gösteren internet satış platformları, dijital hizmet sağlayıcıları ve diğer AB ülkelerinden Romanya’ya satış yapan şirketler de yeni yükümlülüklerle karşılaşacak.
YANILTICI SATIŞ YÖNTEMLERİ YASAKLANACAK
Yeni düzenlemeyle internet alışverişlerinde tüketicileri acele karar vermeye zorlayan ve gerçeği yansıtmayan satış yöntemlerinin önüne geçilecek.
Özellikle bir ürünün stoklarının tükenmek üzere olduğu izlenimini veren sahte uyarılar, tüketicileri istemedikleri ürünleri satın almaya yönlendiren uygulamalar ve yanıltıcı fiyatlandırma yöntemleri yasaklanacak.
İnternet üzerinden gerçekleştirilen alışverişlerde fiyatların daha açık ve anlaşılır biçimde gösterilmesi zorunlu hale getirilecek.
Video oyunlarında kullanılan sanal para birimleriyle yapılan alışverişlerde de ürünlerin gerçek maliyetinin tüketici tarafından anlaşılabilmesi sağlanacak.
KONSER VE SPOR BİLETLERİNDE FİYAT ŞEFFAFLIĞI
Konserler, spor karşılaşmaları ve benzeri etkinliklerde kullanılan değişken fiyatlandırma sistemleri de yeni kurallara tabi olacak.
Özellikle internet üzerinden bilet satın almak için sanal kuyruklarda bekleyen tüketicilere güncel satış fiyatının yanı sıra uygulanabilecek en yüksek fiyatın da gösterilmesi gerekecek.
Böylece tüketicilerin satın alma işleminin son aşamasında beklenmedik fiyat artışlarıyla karşılaşmasının önlenmesi amaçlanıyor.
ÇOCUKLARIN DİJİTAL HARCAMALARINA SINIRLAMA
Komisyonun teklifinde çocukların dijital ortamda korunmasına özel önem veriliyor.
Dijital oyunlarda çocukları sürekli para harcamaya yönlendiren, ödeme karşılığında avantaj veya ilerleme elde edilmesini sağlayan kumar benzeri uygulamalar yasaklanacak.
Dijital platformlarda kullanıcıların aşırı harcama yapmasına veya bağımlılık geliştirmesine yol açabilecek bazı özelliklerin kapatılmasına imkân tanınacak.
Çocukları hedef alan veya tüketicilerin hassas kişisel verilerinden yararlanan haksız kişiselleştirilmiş reklam ve fiyatlandırma uygulamalarına da sınırlamalar getirilecek.
SOSYAL MEDYA FENOMENLERİ REKLAMI AÇIKLAYACAK
Yeni düzenleme, sosyal medya üzerinden yapılan ticari tanıtımları da kapsıyor.
Sosyal medya fenomenlerinin ücret karşılığında tanıttıkları ürün ve hizmetlerin reklam olduğunu açık biçimde belirtmeleri zorunlu hale getirilecek.
Böylece tüketicilerin kişisel tavsiye ile ücretli reklam arasındaki farkı daha kolay anlayabilmesi hedefleniyor.
ABONELİK İPTALİ KOLAYLAŞACAK
Dijital abonelik hizmetlerinde tüketicilerin karşılaştığı sorunların giderilmesi de düzenlemenin önemli başlıkları arasında yer alıyor.
Ücretsiz deneme süresinin sona ermesinin ardından tüketicinin istemediği halde ücretli aboneliğe geçirilmesi ve aboneliklerin otomatik olarak yenilenmesi gibi uygulamalara karşı yeni güvenceler getirilecek.
Aboneliklerin iptal edilmesi kolaylaştırılacak ve tüketicilerin hizmet sağlayıcılarla iletişim kurabilmesi için müşteri hizmetlerinde gerçek bir kişiye ulaşma hakkı tanınacak.
Yapay zekâ sistemlerinin tüketiciler adına alışveriş yapması durumunda da tüketici haklarının korunması sağlanacak.
ŞİRKETLERE CİROLARININ YÜZDE 6’SINA KADAR CEZA
Teklifin en dikkat çekici düzenlemelerinden biri, tüketici haklarını geniş çapta ihlal eden şirketlere uygulanabilecek yaptırımlar oldu.
AB Komisyonuna, büyük ölçekli ve sınır ötesi tüketici hakkı ihlallerinde doğrudan soruşturma açma ve para cezası verme yetkisi tanınması öngörülüyor.
Bu kapsamda kuralları ihlal eden şirketlere dünya genelindeki yıllık cirolarının yüzde 6’sına kadar para cezası uygulanabilecek.
AB üyesi ülkelerin tüketiciyi koruma kurumları arasındaki işbirliği de güçlendirilecek. Böylece birden fazla ülkedeki tüketicileri etkileyen ihlallere daha hızlı müdahale edilmesi amaçlanıyor.
AB dışındaki şirketlerin ise tüketici haklarıyla ilgili soruşturmalarda yetkililerle işbirliği yapabilmek için birlik içinde yasal temsilci bulundurması gerekecek.
ROMANYA’DAKİ TÜKETİCİLERİ DE KAPSIYOR
Yeni düzenlemeler, Romanya’da internet üzerinden alışveriş yapan tüketiciler açısından da önem taşıyor.
Romanya merkezli e-ticaret şirketlerinin yanı sıra diğer AB ülkelerinden Romanya’ya ürün ve dijital hizmet satan işletmeler de düzenlemelerin kabul edilmesi halinde yeni kurallara uymak zorunda kalacak.
Özellikle çevrim içi alışveriş, dijital abonelikler, sosyal medya reklamları, oyun içi satın almalar ve bilet satışları yeni düzenlemelerden etkilenecek.
Bununla birlikte Komisyonun açıkladığı düzenlemeler henüz teklif aşamasında bulunuyor.
Tekliflerin yürürlüğe girebilmesi için Avrupa Parlamentosu ve AB Konseyinde müzakere edilerek kabul edilmesi gerekiyor. Bu süreçte düzenlemelerin içeriğinde değişiklik yapılabilecek.